Energiekosten stijgen door hogere nettarieven

De stijging komt niet alleen door de energieprijs zelf. Netbeheerders investeren fors in nieuwe kabels, elektriciteitsstations en aansluitingen. Dat is nodig om woningen, bedrijven en duurzame energie-installaties op het elektriciteitsnet aan te sluiten. Ook de toenemende vraag naar elektriciteit door warmtepompen, elektrische auto’s en andere elektrische toepassingen vergroot de opgave.

Voor huishoudens en bedrijven betekent dit dat de energierekening uit meer bestaat dan de prijs per kilowattuur of kubieke meter gas. Ook de kosten voor het gebruik van de infrastructuur spelen een steeds grotere rol.

Waarom verduurzaming aantrekkelijk blijft

De hogere nettarieven lijken op het eerste gezicht slecht nieuws voor wie al heeft geïnvesteerd in zonnepanelen, een warmtepomp of een thuisbatterij. Toch is het beeld genuanceerder.

Onderzoeksbureau CE Delft onderzocht in opdracht van onder andere de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) hoe de energiekosten zich tot 2030 kunnen ontwikkelen. De conclusie: verduurzaming blijft financieel interessant, juist omdat de kosten van fossiele energie naar verwachting verder onder druk komen te staan door onder meer hogere heffingen en veranderende regelgeving.

Dat betekent niet dat iedere investering automatisch rendabel is. Het resultaat hangt af van het energieverbruik, de woning of bedrijfsinstallatie, de energieprijzen en het moment waarop stroom wordt gebruikt. Maar wie minder afhankelijk is van gas en slimmer omgaat met elektriciteit, heeft meer mogelijkheden om de energierekening te beheersen.

De warmtepomp: hogere kosten, maar nog steeds een voordeel

De NOS berichtte onlangs dat de gemiddelde energierekening de komende vijf jaar met ongeveer 10 procent kan stijgen. Vooral huishoudens met een warmtepomp krijgen relatief te maken met een sterke stijging. Dat komt onder meer door de hogere nettarieven en het wegvallen van de salderingsregeling voor zonnepanelen. Toch blijven volledig elektrische warmtepompen volgens de onderzochte scenario’s financieel aantrekkelijk. Huishoudens die volledig elektrisch verwarmen, zouden in 2031 gemiddeld circa 1.200 euro per jaar aan energiekosten betalen. Voor huishoudens met een cv-ketel ligt dat bedrag naar verwachting aanzienlijk hoger.

Het verschil is belangrijk: een stijgende energierekening betekent niet automatisch dat verduurzamen een verkeerde keuze was. De relevante vraag is hoeveel een huishouden of bedrijf betaalt in vergelijking met de alternatieven.

Een warmtepomp verbruikt elektriciteit, maar maakt het mogelijk om het gasverbruik sterk te verminderen of helemaal te beëindigen. Daarmee verschuift het energiegebruik van een fossiele brandstof naar elektriciteit. Hoe gunstig dat uitpakt, hangt vervolgens mede af van de efficiëntie van de installatie en het moment waarop de elektriciteit wordt afgenomen.

Zonnepanelen: zelf opgewekte energie wordt waardevoller

Ook voor zonnepanelen verandert de financiële rekensom. Vanaf 1 januari 2027 wordt de salderingsregeling afgeschaft. Teruggeleverde stroom kan dan niet meer op dezelfde manier worden verrekend met het eigen verbruik. Daardoor wordt het belangrijker om opgewekte zonne-energie direct zelf te gebruiken. Wie overdag veel stroom opwekt, maar pas ’s avonds energie verbruikt, levert mogelijk een groter deel terug aan het net tegen een lagere vergoeding.

Dat maakt energiemanagement interessanter. Denk aan het plannen van het opladen van een elektrische auto op momenten dat zonnepanelen stroom produceren. Ook het gebruik van een thuisbatterij kan helpen om opgewekte energie op een later moment te benutten.

Een thuisbatterij is echter geen universele oplossing. De financiële haalbaarheid hangt af van de aanschafkosten, capaciteit, levensduur, energieprijzen en het daadwerkelijke gebruik. Het is daarom verstandig om eerst te kijken hoeveel energie je opwekt, hoeveel je direct verbruikt en hoeveel je teruglevert.